Nowe źródła energii
Energia wodna i maszyny parowe.
Kolejne przyspieszenie produkcji przyniosło zastosowanie nowych sposobów uzyskiwania energii dla ruchu maszyn. Pojawił się napęd wodny Richarda Arkwrighta i mechaniczne krosno, do pracy zaprzęgnięto też maszyny parowe, dzięki czemu produkcja w fabrykach stawała się coraz bardziej korzystna. Pierwsze z nich wykorzystywały energię wodną, lecz była ona zawodna – pracę fabryki była w stanie zatrzymać np. susza. Maszyny parowe, które pojawiły się już w szesnastym wieku, lecz koszty ich użycia czyniły wykorzystywanie ich przy produkcji nieopłacalnym, zostały szeroko wprowadzone do fabryk dzięki wynalazkowi Jamesa Watta – kondensatorowi pary, który utrzymywał stałą temperaturę w głównym wodnym zbiorniku. Było to kluczowe udoskonalenie atmosferycznego silnika parowego, czyli wynalazku Thomasa Newcomena, zwanego „ojcem rewolucji przemysłowej”. Jedna maszyna parowa była w stanie zasilić nawet do stu tkackich warsztatów. Ponieważ jednak maszyny potrzebowały do pracy sporej ilości drewna, w Anglii błyskawicznie rozpoczęło się karczowanie ogromnych połaci lasów. Wkrótce drewno zastąpiono bardziej efektywnym węglem, co spowodowało rozwinięcie się na Wyspach Brytyjskich przemysłu górniczego i hutniczego.